Erdoğan'ın 'tenkide açık oldukları' mesajı ne anlama geliyor?

Fon vurgunun AKP içerisinde nasıl tartışıldığı, parti içindeki güç ilişkilerini nasıl etkilediğini yakından takip etmeye çalışıyorum.

Başından itibaren fon vurgununa karşı en net tavrı Yeni Şafak grubu yani Albayrak’lar aldı. Fon vurgununun parti içi temizlenme için bir fırsat olması gerektiğini savundular. Savundukları pozisyonun yine AKP içindeki çeşitli çevreler tarafından hedefe konulduğu da ifade edildi yayınlarda. Cumhurbaşkanı ve AKP Genel Başkanı Erdoğan TBMM Grup konuşmasında öyle bir cümle kullandı ki ‘Bu cenaze kaldırılmalı’ diyen yakın çevreleri, ‘toplumsal çürüme’ ifadelerini kullanan kimi İslami vakıfları duyduğunu, uyarılarına değer verdiğini ima etti. Bu açıklamanın bir anlamı da eleştirilen bu çevrelere koruma kalkanının sağlayacağı…

“İnancımızın bir gereği olarak emr-i bil maruf nehy-i anil münker çizgisini hatırlatan her türlü teklif ve tenkidi elbette önemsiyoruz. AK Parti sadece kadrolarıyla değil aynı zamanda hakikati söyleyen çelik çekirdeği ile de nevi şahsına münhasır bir harekettir.”

Bu sözlerin adresinin neresi olabileceği iç dilde anlaşılmıştır. Özellikle ‘Çelik çekirdek’ in nereye adreslediği önemli bir mesajdı: Milli Görüş çizgisi olabilir, kimi İslami kanaat önderleri olabilir.

Erdoğan’ın parti içindeki hangi çizgiyi önemsediğine işaret etmesi ‘kurucu kodlar’a atıf yapması ‘menfaat’ mi ‘dava’ mı ikilemini çözebilir mi? Yapısal sorunların kadro değişikliği ile çözülemediğine dair çok örnek var. 

İçerideki ayrışmayı anlamak için biraz dikkatli okumak yeterli. Örneğin Abdülkadir Selvi’nin CHP Grup Başkanı Faik Öztrak’ın sözlerine atıf yaparak yazdığı yazı… Selvi “Dostoyevski, ‘Hepimiz Gogol’ün Palto’sundan çıktık’ demiş ya... Bürokraside de pek çok kurumun yöneticisi Erişah Hanım ve ekibinin paltosundan çıkmış...” diye yazdı.

Erişah Arıcan Borsa İstanbul Yönetim Kurulu Başkanlığı ile Türkiye Varlık Fonu Yönetim Kurulu Başkan Vekilliğini yürütüyor. Eski Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak ile eski Merkez Bankası, şimdi de BDDK Başkanı Şahap Kavcıoğlu’nun da doktora tez danışmanı. Selvi’nin Erişah Arıcan dönemini hatırlatması Berat Albayrak cephesini rahatsız etmiş olacak ki, Albayrak’ın avukatı Albayrak adına açıklama yaparak “Faik Öztrak, Ümit Özlale gibileri taşeron olarak kullananlarla Abdülkadir Selvi’ye bugünkü yazısını yazdıranlar aynı kişilerdir” dedi.

Fon vurgununun AKP’ye oy veren taban açısından da yakından takip edildiği bizzat Erdoğan tarafından teyit edildi. Tabanın, oy verenlerin ne düşündüğünü anketlerle anlamaya çalışan AKP geleneğini düşündüğümüzde fon vurgununun geçiştirilemeyecek kadar önemsendiği açık. Keza Selvi de onu vurguladı:

“AK Parti’nin fon krizi nedeniyle 3-6 puan arasında oy kaybettiği yönünde anketler yayınlandı. AK Parti Genel Merkezi’nin yaptırdığı anketlerde ise adalet duygusunun öne çıktığı ifade ediliyor.”

Ancak burada şöyle bir ayrıntı var. Milyarlarca dolarlık vurgun idari ve yargısal olarak görevden almalara, tutuklamalara yol açtı. Ancak meselenin ‘çürük elmalarla’ sınırlığı olduğunu düşünenlerle AKP’nin ‘özüne dönmesi’ gerektiğini söyleyenlerin parti içindeki derin pozisyon farkı Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın müdahaleleriyle aşılabilir mi, belirsiz…

Zira parti-teşkilat geleneğinden gelenler uzun zamandır istişarenin eksikliğinden, Cumhurbaşkanlığı bürokrasi ile parti kadroları arasında mesafe olduğundan söz ediyor. Fon vurgununun toplumsal karşılığının olduğu kamuoyu araştırmalarından anlaşılıyor.

Mesela ASAL Araştırma'nın ekim ayı kamuoyu araştırmasına katılanların yüzde 78,5’i “Sizce, fon vurgununda her kim suç işlemişse bedelini ödemeli mi?” sorusuna “Evet” yanıtını verdi. Diğer yandan fon krizi AKP’nin restorasyonuna yol açabilecek mi, 25 yıl önceki sosyolojinin yanıt verdiği ‘kuruluş kodları’ yeniden güçlense de aynı sonuçları üretebilecek mi, seçimlerde test edilecek.

Ve hemen her gün başta gazeteciler olmak üzere görüşleri nedeniyle tutuklananlar ve internet erişimi engellenenler, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın "eleştiriye açık" oldukları açıklamasının menziline ne zaman girecek, girebilecek mi?